🔻 به گزارش مجله خبری پتروما:
🔻 ایران سال گذشته، هم‌زمان با اوج‌گیری جنگ رمضان، توانست از محل فروش نفت‌های ذخیره‌شده روی آب، درآمدی در حدود ۵ میلیارد دلار کسب کند؛ نفتی که از ماه‌ها قبل، با پیش‌بینی شرایط بحرانی، از جزیره خارک به آب‌های شرق آسیا منتقل شده و به‌عنوان ذخایر استراتژیک در انتظار زمان مناسب برای عرضه مانده بود.
🔻 با بسته شدن تنگه هرمز، شرایط بازار جهانی نفت به‌طور ناگهانی تغییر کرد و بهای نفت از حدود ۶۳ دلار به ۱۲۰ دلار رسید. در چنین فضایی که بازار با کمبود عرضه مواجه شده بود، ایران موفق شد در اکتبر ۲۰۲۵ رکورد هشت‌ساله صادرات نفت خود را با رقم ۲ میلیون و ۳۰۰ هزار بشکه در روز ثبت کند و از محل فروش همین محموله‌های معطل‌مانده، درآمدی نزدیک به ۴.۸ میلیارد دلار در ماه به دست آورد.
🔻 اما با اعلام آتش‌بس و بازگشایی تنگه هرمز، معادلات بازار دوباره تغییر کرد. ایران بار دیگر صادرات خود را افزایش داد و نفتکش‌ها را به مقصد چین روانه کرد، ولی این بار با بازاری متفاوت مواجه شد؛ بازاری که در آن نفت خاورمیانه با حجم بالا و با شرایط رقابتی‌تر وارد میدان شده بود.
🔻 در هفته‌های اخیر، پالایشگاه‌های مستقل چین در شاندونگ که سال‌ها از مشتریان اصلی نفت ایران بودند، بین ۱۶ تا ۲۰.۵ میلیون بشکه نفت از قطر، عراق و امارات خریداری کرده‌اند؛ رقمی که از آغاز جنگ، بزرگ‌ترین خرید آن‌ها از منابع غیرتحریمی به شمار می‌رود و نشان می‌دهد بخشی از سهم سنتی ایران در این بازار به رقبای منطقه‌ای واگذار شده است.
🔻 دلیل این تغییر نیز روشن است؛ نفت غیرتحریمی خاورمیانه با تخفیف ۵ تا ۸ دلار زیر قیمت برنت عرضه شده، در حالی که نفت ایران تنها با تخفیف ۲ تا ۳ دلار زیر برنت به بازار ارائه می‌شود. در نتیجه، نفت ایران عملاً برای خریداران چینی گران‌تر از نفت عراق، قطر و امارات تمام می‌شود و همین موضوع موجب شده معامله‌گران، سیاست فروش نفت ایران را «لجوجانه» توصیف کنند.
🔻 برآوردها نشان می‌دهد بین ۱۵ ژوئن تا ۶ جولای حدود ۳۰ میلیون بشکه نفت ایران، معادل روزانه ۱.۳۵ میلیون بشکه، بارگیری شده و دست‌کم ۱۵ نفتکش در آب‌های نزدیک سنگاپور و مالزی متوقف مانده‌اند. این بار اما این محموله‌ها نه در انتظار جهش قیمت، بلکه در انتظار خریداری هستند که هنوز وارد معامله نشده است.
🔻 تداوم این وضعیت، هم‌زمان با بازگشت تحریم‌های آمریکا و افزایش نگرانی‌ها از احتمال اعمال دوباره محدودیت‌های دریایی، فضای بازار را محتاط‌تر کرده است. این شرایط نه‌تنها فروشندگان ایرانی را با چالش مواجه کرده، بلکه باعث شده پالایشگاه‌های چینی نیز با احتیاط بیشتری نسبت به خرید نفت ایران عمل کنند.
🔻 تیپات‌های چین طی سال‌های گذشته مدل کسب‌وکار خود را بر پایه نفت ارزان ایران تنظیم کرده بودند، اما جنگ و اختلال در زنجیره عرضه، این الگو را برهم زد و اکنون رقبای منطقه‌ای با تخفیف‌های بیشتر، جایگاه ایران را در این بازار تضعیف کرده‌اند. از همین رو، حتی در صورت کاهش یا رفع محدودیت‌ها، بازگشت ایران به سهم پیشین خود در بازار چین آسان نخواهد بود.
🔻 تازه‌ترین گزارش‌ها همچنین نشان می‌دهد واردات نفت ایران توسط چین به حدود ۵۵۶ هزار بشکه در روز کاهش یافته که پایین‌ترین سطح از ژانویه ۲۰۲۳ تاکنون به شمار می‌رود؛ آماری که بیانگر دشوارتر شدن شرایط فروش نفت ایران در مقطع فعلی است.
